Vijf Lichamen onder het Terras, de Vader Spoorloos

Op 3 april 2011, een zondagavond om 22:37 uur, sprak Xavier Dupont de Ligonnès een voicemail in op het antwoordapparaat van zijn zus Christine. Zijn stem klonk ontspannen, bijna opgewekt. "We hebben vanavond samen naar de bioscoop geweest, daarna in een restaurant gegeten, en we zijn net terug," zei hij. "Ik ga nu de kinderen naar bed brengen. Doe iedereen de groeten. Tot ziens, ja? Misschien..." Het bericht duurde minder dan een minuut. Christine luisterde het de volgende ochtend af en dacht er verder niet over na. Het klonk als een doordeweekse avond in het leven van een doordeweeks gezin.

In het huis aan boulevard Robert-Schuman 55 in Nantes, een bescheiden twee-onder-een-kap in een rustige buitenwijk, brandde die avond nog licht achter de gesloten gordijnen. Xavier, 50 jaar oud, voormalig handelsvertegenwoordiger, stond in de gang. Zijn vrouw Agnès, 48, docent op een katholieke school, was naar boven gegaan. Hun vier kinderen: Arthur van 20, Thomas van 18, Anne van 16 en Benoît van 13, waren verspreid over het huis. De twee labradors, Léon en Jules, lagen in de woonkamer.

Niemand in de buurt wist dat Xavier al weken bezig was met voorbereidingen. Niemand wist dat hij €40.000 schuld had, dat zijn bedrijfjes een voor een waren mislukt, dat hij geld leende van minnaressen en familieleden en het vervolgens vergokte aan fantasieprojecten die nooit iets opleverden. Niemand wist dat hij op zijn computer een spreadsheet bijhield waarin hij de kosten van elk kind sinds hun geboorte had berekend: Arthur €100.600, Thomas €80.800, Anne €63.000, Benoît €38.300. Alsof het een boekhouding was die moest worden afgesloten.

En niemand wist wat er die nacht zou gebeuren.

Zes weken eerder, op 2 februari 2011, had Xavier een wapenvergunning aangevraagd bij de prefectuur van Loire-Atlantique. Het verzoek werd routinematig goedgekeurd. Hij erfde kort daarna een .22 Long Rifle van zijn vader, een slank, lichtgewicht jachtgeweer dat weinig geluid maakt en nauwelijks terugslag geeft. Het soort wapen dat je gebruikt om konijnen te schieten.

Tussen 26 maart en 1 april bezocht Xavier vier keer een schietbaan in de omgeving van Nantes. De instructeur herinnerde zich hem later als sympathiek en onopvallend. Hij oefende rustig, stelde vragen over de werking van de demper die hij apart had besteld, en vertrok telkens zonder ophef. Op 12 maart had hij via een wapenhandelaar kogels en een geluiddemper voor het geweer laten komen. De demper, een cilindervormig hulpstuk dat op de loop wordt geschroefd, reduceert het geluid van een .22 LR-schot tot iets wat klinkt als het dichtslaan van een boek.

Tegelijkertijd reed Xavier in zijn zilvergrijze Citroën C5 langs bouwmarkten in de regio. Op 1 april kocht hij cement, een kruiwagen, een tuinschep en een houweel. De volgende dag, 2 april, haalde hij vier zakken ongebluste kalk op van elk 10 kilogram. Ongebluste kalk is een bijtend wit poeder dat wordt gebruikt in de bouw, maar ook een andere eigenschap heeft: het absorbeert vocht en maskeert de geur van ontbinding. In dezelfde winkel kocht hij grote zwarte vuilniszakken en rollen zelfklevend plastic. Alles ging in de garage van het huis aan boulevard Robert-Schuman, keurig gestapeld naast de auto.

De buren merkten niets bijzonders. Xavier was altijd al een man die klusjes deed in huis. Een vriendelijke, wat stille vader die zijn kinderen naar school bracht en op zondag naar de mis ging. Buurman Fabrice zag hem die dagen wel eens bezig in de garage, in korte broek en witte bootschoenen, maar dacht er niet bij na. Het was lente. Mensen klussen in de lente.

Op zondagavond 3 april nam het gezin samen deel aan wat hun laatste gezamenlijke uitje zou worden. Ze gingen naar de bioscoop en aten daarna in een restaurant in Nantes. Daarna reden ze terug naar huis. Xavier sprak zijn voicemail in voor Christine. En toen werd het stil.

Wat er precies gebeurde in de uren na middernacht is nooit volledig gereconstrueerd. De exacte volgorde en het precieze tijdstip konden forensisch niet worden vastgesteld. Wat de autopsies wel onthulden, was het volgende.

Agnès lag in bed. In haar bloed werden later sporen gevonden van lormetazepam, een sterk slaapmiddel, en citalopram, een antidepressivum. Of Xavier deze middelen die avond aan haar had toegediend of dat ze ze zelf innam, bleef onduidelijk. Wat vaststond: ze was in diepe slaap toen het gebeurde. De lijkschouwer vond twee kogelwonden in haar schedel, waarvan één in de linker slaap. Het wapen was van zeer dichtbij afgevuurd, "à bout touchant," zei procureur Xavier Ronsin later, wat betekent dat de loop tegen haar hoofd was gedrukt op het moment dat de trekker werd overgehaald. Er waren geen verwondingen aan haar handen of armen. Geen tekenen van verzet. Agnès was gestorven zonder te weten dat ze stierf.

Arthur, de oudste zoon van 20, werd op dezelfde manier aangetroffen: twee kogels in de schedel, afgevuurd van zeer korte afstand. Ook bij hem geen sporen van een worsteling. Anne, 16 jaar, eveneens twee kogels in het hoofd. Bij de jongste, Benoît, 13 jaar oud, telde de patholoog vijf kogelwonden, drie in de schedel, twee in de borst. Mogelijk had hij zich bewogen op het moment van het eerste schot. Mogelijk was hij even wakker geworden. De extra kogels suggereerden dat Xavier had moeten bijschieten.

Bij alle jongere kinderen werden sporen van lormetazepam in het bloed gevonden. Het scenario dat de onderzoekers reconstrueerden: Xavier had het slaapmiddel vermoedelijk gemengd in een drankje of maaltijd eerder die avond, waarna hij wachtte tot iedereen in diepe slaap was. Toen liep hij met het geweer en de gemonteerde demper van kamer naar kamer. De demper reduceerde elk schot tot een doffe tik. De buren, gescheiden door een gedeelde muur, hoorden niets.

Eén gezinslid was die nacht niet thuis. Thomas, 18 jaar, de op een na oudste zoon, verbleef bij een vriend. Hij leefde nog.

Na de schoten begon Xavier aan het tweede deel van zijn plan. In de achtertuin, onder het houten terras dat tegen de achtergevel van het huis was gebouwd, had hij twee ondiepe graven gegraven. De aarde in Nantes is in april vochtig en zwaar: Loire-klei vermengd met zand, en het graven moet uren hebben gekost. Hij wikkelde de lichamen in lakens en plastic zakken, dezelfde zwarte vuilniszakken die hij dagen eerder had gekocht. Een voor een droeg of sleepte hij ze naar buiten, door de achterdeur, over de patio, naar de kuilen onder het terras. De kruiwagen die hij had aangeschaft stond klaar.

Over de lichamen legde hij de ongebluste kalk. Veertig kilogram wit poeder, verdeeld over de twee graven. De kalk reageerde met het vocht in de grond en produceerde warmte, een chemische reactie die de ontbinding zou vertragen en de geur zou maskeren. Daarna schepte hij aarde terug over de kuilen en legde de houten planken van het terras er weer overheen.

Toen maakte hij het huis schoon. Forensisch onderzoekers vonden later bloedsporen op de keukenvloer, niet in de slaapkamers, niet op de trap, alleen beneden, bij de achterdeur. Naast de bloedvegen stonden een emmer met donker water en een bezem. Xavier had de route waarlangs hij de lichamen naar buiten had gebracht zorgvuldig gedweild. De slaapkamers boven waren schoongemaakt tot er met het blote oog niets meer te zien was.

De volgende ochtend, maandag 4 april, reed Xavier naar Angers, 90 kilometer ten oosten van Nantes. Hij had Thomas gebeld en gevraagd om samen te komen eten. Die avond zaten vader en zoon tegenover elkaar in restaurant La Croix Cadeau in Avrillé, een voorstad van Angers. Xavier bestelde een menu van €35 met een halve fles rode Anjou-wijn. Thomas nam vis en een glas tomatensap. De rekening bedroeg €72,55.

De ober herinnerde zich later dat Thomas er bleek uitzag en nauwelijks sprak. Hij klaagde dat hij zich niet lekker voelde. Xavier at rustig door. Na het eten bracht hij Thomas terug naar diens appartement. Op dat moment leefden Agnès, Arthur, Anne en Benoît al niet meer. Hun lichamen lagen onder het terras, bedekt met kalk en aarde, op nog geen 90 kilometer afstand van het restaurant waar Xavier zijn wijn dronk.

De dag erna, 5 april, belde Xavier zijn zoon Thomas opnieuw. Hij vertelde hem dat zijn moeder een ongeluk had gehad op de fiets en dat Thomas naar huis moest komen. Thomas reed naar Nantes. Wat er daarna precies gebeurde, is niet met zekerheid vastgesteld. Wat de autopsie later uitwees: Thomas werd gedood met minstens twee kogels in de schedel, afgevuurd met hetzelfde .22 LR-geweer als bij de rest van het gezin. Zijn lichaam werd in dezelfde graven onder het terras gelegd, naast zijn moeder, zijn broers en zijn zus.

Een vriend van Thomas probeerde hem die avond te bereiken via sms. Er kwamen antwoorden terug, maar de toon was anders dan normaal, kort, afstandelijk, zonder de gebruikelijke grappen. De vriend was er later van overtuigd dat het niet Thomas was die die berichten had getypt.

Na de dood van Thomas waren er nog twee levende wezens in het huis: de labradors Léon en Jules. Xavier schoot ook hen dood, elk met twee kogels. Hun lichamen legde hij bij de rest, in de graven onder het terras.